سوالات ادبیات فارسی 1 کشوری در سال های 79 تا 84

نمونه سوالات کلی خرداد و شهریور 79 تا 84

سؤالات امتحان هماهنگ کشوری درس ادبیّات فارسی (1) گروه ( الف )

تاریخ امتحان : 02/03/1379

ساعت شروع :   8 صبح 

مدّت امتحان : 90 دقیقه

اداره‌ی کلّ سنجش و ارزشیابی تحصیلی

ردیف

متن سؤالات

نمره

الف

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1

درک مطلب  ( 4 نمره ) : با توجه به بیت‌های زیر به پرسش‌های 1 تا 8 جواب دهید .

            1    « جوانی چنین گفت روزی به پیری

                                             که چون است با پیری‌ات زندگانی

                     بگفت اندر این نامه حرفی‌است مبهم

                                              که معنیش جز وقت پیری ندانی

            3       تو  بِه کز توانایی خویش گویی

                                               چه می‌پرسی از دوره‌ی ناتوانی

                     جوانی نکودار کاین مرغ زیبا 

                                                 نمانَد در این خانه‌ی استخوانی

           5       متاعی که من رایگان دادم از کف

                                                  تو گر می‌توانی مده رایگانی

                     هر آن سرگرانی که من کردم اوّل

                                             جهان کرد از آن بیشتر سرگرانی

           7       از آن برد گنج مرا دزد گیتی 

                                              که در خواب بودم گـَه پاسبانی »

مقصود از« این  نامه » در بیت دوّم   چیست ؟

 

 

 

 

 

 

 

 

50/0

2

چرا پیر از جوان می‌خواهد که درباره‌ی دوره‌ی  پیری سؤال نکند ؟

50/0

3

منظور از« خانه‌ی استخوانی» در بیت چهارم چیست ؟

25/0

4

مقصود از «سرگرانی » در  بیت ششم چیست ؟

50/0

5

جوانی در کلّ شعر به چه چیزهایی تشبیه شده است ؟

75/0

6

مقصود از« دزد گیتی » در بیت آخر چیست ؟

50/0

7

از کدام مصراع شعر ، مفهوم بی‌خبری و غفلت استنباط می‌شود ؟

50/0

8

این شعر با توجّه به محتوای آن کدام نوع از انواع ادبی است ؟

50/0

ب

1

معنی لغات : در عبارات و مصراع‌های زیر معنی لغات مشخّص شده را بنویسید .( 2 نمره )  

ز اشک ویران کُنَش آن خانه که بیت‌الحَزَن است .

 

25/0

2

سوگند به دادار یزدان که آتشک غَدر نکند .

50/0

3

خدای تبارک و تعالی همه‌ی بندگان خود را از عذاب قرض و دَین  ، ‌فَرَج دهاد .

50/0

4

عاقل از سر بنهد این هستی و باد . ( حذف شده است . ) 

25/0

5

ناصرخسرو از دولت‌ها و عُمّال آن‌ها سخن می‌گوید . ( حذف شده است .)

25/0

6

حالا بعد از دو سال تازه سر حرف من افتاده‌اند .

25/0

پ

1

معنی شعر و نثر : معنی بیت‌ها و عبارت‌های زیر را به نثر روان امروزی بنویسید . ( 7 نمره )

هر آن‌که از روی نادانی نه او را گـُزید ،‌گـَزند او ناچار بدو رسید .

 

50/0

2

ز مستی بر سر هر قطعه زین خاک

                               خدا داند چه افسرها که رفته

50/0

3

تو مرا بر خویشتن گیر و بگوی که من او را توانستم آوردن .

50/0

4

بی‌چارگی ورا چو دیدند                            در چاره‌گری زبان کشیدند .

50/0

5

با همه‌ی هنرها جهد کن تا سخن به‌جایگاه گویی .

50/0

6

هنر اسلامی ملجئی پاک‌تر و نمایشگاهی امن‌تر از مسجد نداشته است .

50/0

7

نقش‌بندی‌اش دلگشا بود و رنگ را نگارین می‌ریخت .

50/0

8

این مرد پارسی هم دست‌تنگ بود و وسعتی نداشت که حال مرا مرمّتی کند .

50/0

9

به موج آویز و از ساحل بپرهیز                همه دریاست ما را آشیانه

50/0

10

از خون رگ خویش است گر رنگ به رخ دارم 

                        مشّاطه نمی‌خواهد زیبایی رخسارم .

1

11

هر دم به روی من       گوید عدوی من      کاین شیوه‌ی دری تو         چون دود می‌رود .

50/0

12

قطره‌ی دانش که بخشیدی ز پیش   

                                    متّصل گردان به دریاهای خویش

1

ت

1

خودآزمایی (‌4 نمره )

با توجه به داستان « خیر و شر » منظور از « ریگ آبدار » در بیت زیر کیست ؟

        حالی آن لعل آبدار گشاد              پیش آن ریگ آبدار نهاد .

 

50/0

2

معادل امروزی « دررویم » در عبارت «‌نگذاشت که ما به گرمابه دررویم . »‌چیست ؟

50/0

3

شاعر در بیت زیر چه توصیه‌ای دارد ؟

       آشیان من بی‌چاره اگر سوخت چه باک

                                     فکر ویران شدن خانه‌ی صیاد کنید .

 

5/0

4

مفهوم کنایی « الهی همیشه نان سواره باشد و او پیاده . » چیست ؟

5/0

5

مصراع دوّم بیت زیر یادآورکدام داستان است ؟

          آزاده و سرمستم ، خو کرده به هامونم

                               رانده ست جنون عشق از شهر به افسونم .

5/0

6

بیت زیر بیانگر کدام خصلت شاعر است ؟

   جامه‌ای کاو نشود غرقه به خون بهر وطن    بدر آن جامه که ننگ تن و کم از کفن است .

5/0

7

منظور نویسنده از جمله‌ی پایانی عبارت زیر چیست ؟

درود بر یاران گُزیده و خویشان پسندیده‌ی او باد تا باد و آب و آتش و خاک در آفرینش برکار است .

5/0

8

در درس « عبرت »‌از مولانا ،‌ شیر مظهر چیست ؟  (‌حذف شده است . )

5/0

ث

1

دانش‌های ادبی ( 3 نمره )

بخش عمده‌ی ادبیّات  ما را کدام نوع ادبی تشکیل می‌دهد ؟

 

25/0

2

تعریف زیر کدام قالب شعر فارسی را در بر می‌گیرد ؟

       هر بند شامل چهار مصراع است و مصراع‌های زوج آن هم قافیه‌اند .

25/0

3

نام پدیدآورندگان آثار داده شده را بنویسید .   

 الف ) بامداد اسلام              ب ) اتاق آبی

5/0

4

در جمله‌ی « مدینه یک‌دست سفید پوشیده بود . » کدام آرایه‌ی ادبی به کار رفته است ؟

5/0

5

«آزادی و وطن » ،‌ جان مایه‌ی شعر کدام شاعر معاصر است ؟

5/0

6

موضوع اصلی ادبیّات پایداری چیست ؟

5/0

7

محتوای غزل اجتماعی بیشتر شامل چه موضوعاتی است ؟

5/0

         

موفق باشید .                                                              جمع نمرات   20

سؤالات هماهنگ کشوری درس ادبیّات فارسی ( 1 )

سال اوّل  نظام سالی - واحدی 

تاریخ امتحان : 02/03/1379

ساعت شروع :   30  : 10

مدت امتحان : 85 دقیقه

    گروه ( ب )

دانش‌آموزان و داوطلبان آزاد سراسر کشور در خرداد ماه

سال تحصیلی 1379 – 1378

اداره‌ی کلّ سنجش و ارزشیابی تحصیلی

ردیف

متن سؤالات

نمره

الف

 

 

 

 

1

درک مطلب ( 4 نمره ) :  با توجه به متن داده شده به سؤالات 1 تا 8 پاسخ دهید .

      بدان که مردم بی‌هنر همیشه بی‌سود باشد چون مغیلان که تن دارد و سایه ندارد. نه خود را سود کند و نه غیر خود را. جهد کن اگرچه اصیل و گوهری باشی ، گوهر تن نیز داری که گوهر تن از گوهر اصل بهتر بُوَد؛ چنان‌که گفته اند :  بزرگی خرد و دانش راست  نه گوهر و تخمه را . اگر مردم را با گوهر اصل ، گوهر هنر نباشد صحبت هیچ کس را به کار نیاید و در هرکه این دو گوهر یابی ، ‌چنگ در وی زن  .

چه تشبیهی در متن به کار رفته است ؟

 

 

 

 

 

5/0

2

منظور از « مغیلان تن دارد و سایه ندارد » چیست ؟

5/0

3

مقصود از «‌اصیل و گوهری » چیست ؟

5/0

4

نویسنده چه چیزی را مهم تر دانسته است ؟

5/0

5

چه چیزی موجب ارجمندی و بزرگی انسان می‌شود ؟

5/0

6

از نظر نویسنده ، چه کسی برای هم‌نشینی مناسب نیست ؟

5/0

7

منظور از « دوگوهر » کدام است ؟

5/0

8

مفهوم کنایی « چنگ در وی زن. » چیست ؟

5/0

ب

1

معنی لغات (‌ 2 نمره ) : معنی لغات مشخّص شده‌ی زیر را بنویسید .

هدف این استانداری استیفای حق مردم است . ( حذف شده است ‍. )

 

25/0

2

ز باد جوانی دلش بردمید .

25/0

3

در چنان بیغوله ای آشنایی غنیمتی بود .

25/0

4

شأن مُقَنـِّّن از آن بالاتر است .

25/0

5

صوفیه هم برای اعتکاف در مسجد خلوت می‌گزیدند .

25/0

6

مشّاطه نمی‌خواهد  زیبایی رخسارم .

25/0

7

تحصیل باید با فراغ بال و تأنّی انجام گیرد .

5/0

پ

1

معنی شعر و  نثر ( 7 نمره ) : معنی بیت‌ها و عبارت‌های زیر را به نثر روان امروزی بنویسید .

خدای اسلام –  الله تعالی – نه فقط رحیم و حکیم است ،  بلکه جمیل هم هست .

 

5/0

2

دو استر به دست آور که تو این جایگاه گستاخی .

5/0

3

هستی هر چه نام هستی دارد ، بدوست .

5/0

4

شربتی آب از آن زلال چو نوش              یا به همّت ببخش یا بفروش

5/0

5

چون بر رقعه‌ی من اطّلاع یابد ، ‌قیاسی کند که مرا اهلیّت چیست ؟

75/0

6

هنوز دماغش هوای کوه را داشت . (‌حذف شده است . )

5/0

7

مرا زور و فیروزی از داور است                         نه از پادشاه و نه از لشکر است . ( حذف شده است . ) 

5/0

8

در کرامت و فراغ به پارس رسیدیم .

5/0

9

احدی اعتنا به شأن او نمی‌کند .

25/0

10

هر آن سرگرانی که من کردم اوّل 

                                    جهان کرد  از آن بیشتر سرگرانی

5/0

11

چو بگذشت از پس آن جنگ دشوار  

                                     از آن دریای بی پایاب آسان

5/0

12

چو دیدش به خدمت دو تا گشت و راست . ( حذف شده است . )

5/0

13

بر ساقه خود ثابت ،‌ فارغ ز مددکارم                    نی در طلب یارم ، ‌نی در غم اغیارم

1

ت

1

خودآزمایی ( 4 نمره )

با توجه به عبارت زیر به دو پرسش پاسخ دهید .

       بار اوّل که پیرمرد  را دیدم در کنگره‌ی نویسندگان بود که خانه‌ی فرهنگ شوروی عَلَم کرده بود .

الف ) منظور از «پیرمرد » کیست ؟                    

ب ) معادل امروزی «‌عَلَم کرده بود » را بنویسید .

 

1

2

منظور شاعر از «‌شهاب » و « محو شدن »‌در شعر زیر چیست ؟

     گر چه گاهی شهابی   /    مشق‌های شب آسمان را    /   زود خط می‌زد و محو می‌شد .

5/0

3

بیت «مَبَر طاعت نَفًس شهوت پرست /که هر ساعتش قبله ی دیگر است » بیانگر کدام ویژگی نفس انسان است؟(حذف)

5/0

4

مفهوم « با تمام دل خود می‌گویم »‌چیست ؟

5/0

5

در ادبیّات ، « چشمه » ‌نماد چیست ؟

5/0

6

منظور از «‌سدّ روان » در بیت « از این سدّ روان در دیده‌ی شاه   /   ز هر موجی هزاران

/ 1 نظر / 131 بازدید
مهدی

خیلی خیلی خسته نباشید...اوزن بلیانگ کیم